Henk Pastoors: Hoop doet zweven

Henk-PastoorsZo’n beetje het hele zorgdossier zit opgesloten in de budgetteringsmodellen, die we steevast lief­kozend convenanten of bestuurlijke akkoorden noemen. Dit handremmodel heeft ook onder het regime van Els Borst haar dienst bewezen. Het werkt! Ik ben geen doemdenker maar onze huidige liberale minster valt wat mij betreft hiermee terug op Oost-Europese maakbaarheid en beheersmodellen in de zorg. Er is wel een belangrijk verschil. Toen piepte de kolom in alle heftigheid waar nu de convenanten en bestuurlijke akkoorden het zorgveld in coma lijken te sussen. Is er een nieuwe strategie? Is samenwerken beter dan conflicteren? Ondertussen is duidelijk dat we tegen de grenzen aanlopen van de productie, tussenschotten, etikettering, solidariteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid. Ons huidige model is gebaseerd op het Angelsaksische model met een neoliberale opvatting over marktwerking. Renkse Leijten van de SP heeft het steevast over afschaffing van deze marktwerking. Anne Mulder reageert daar standaard op met de opmerking over hoe kan je nu iets afschaffen wat er niet is. Hoe dan ook, het is voor de nieuwsgierigen onder ons een interessant tijdsgewricht. Historisch gezien is het zo dat belangrijke collectieve voorzieningen als energie, openbaar vervoer en zorg van dermate maatschappelijk belang worden geacht, dat ze primair aan overheidssturing worden toevertrouwd. Als deze modellen zijn geborgd gaan ze in hun eigen tempo terug naar de markt. In deze transitie zit ook de zorg. Concreet: VWS gaat over het heilige vierkant van het budgettaire kader waarbij het neoliberalisme het adagium is van deze tijd. Inhoudelijk is de zorg toevertrouwd aan de nieuwe monopolie van de zorgverzekeraars welke de budgettaire ambities ‘als een blauwdruk doorbelasten’ aan de zorg. En de zorg… die piept kraakt en (vet)zucht. Voor mij is het nogal principieel. Natuurlijk, zorg moet zinnig en doelmatig zijn. Maar het budgettaire conflict van de maatschappelijke behoefte aan vraaggestuurde zorg en het financiële vierkant van VWS in casu zorgverzekeraars hoort principieel niet thuis aan de balie van apotheek, spreekkamer van de huisarts en behandelend specialist. Hoewel… als je dat zou willen, stel ze dan ook in staat een onderdeel te zijn van de oplossing in plaats van onderdeel van het probleem. Er schuilt veel veranderkracht in de regio’s en er zijn heel wat transitie agenda’s. Het vereist integrale ontschotting van budgettaire kaders bij VWS, zorgverzekeraars en zorgaanbieders. We zitten in een interessant tijdsgewricht. Hoop doet zweven…

Henk Pastoors is directeur van TopSupport Strategie en Informatie. Hij levert als adviseur maatwerk in analyse en strategie in de farmacie en zorg.

Auteur: redactie
Categorie: Columns

1 Reactie

  1. Ik ken Henk van zijn sterke teksten, die het politiek goed doen. Maar hoop komt in dat klimaat niet voor volgens mij, hoewel het woord zweverig genoeg is. Ik steun zijn opvatting over budgettering als het beste model om de kosten te beheersen. Een beter model is er gewoonweg niet. In convenanten geloof ik sowieso niet. Iedere convenantdeelnemer hanteert zijn of haar eigen definities, met lachwekkende uitkomsten na een of meerdere jaren. Schuddebuikend rollen dezelfde deelnemers samen het volgende convenant weer in.
    Grappig dat Henk Els Borst aanhaalt. Haar lukte het als professional, als bestuurder en als Minister, de Zalmnorm te omzeilen en enkele miljarden extra naar de Zorg toe te schuiven.
    Maar weet Henk ook nog waar dat geld naar toe is gaan? Juist, voor 80% naar de salarissen van de hogere inkomens. Een verborgen schande overigens. Ik hoop dat Henk ooit nog eens de recente historie van de Zorg gaat beschrijven. Hij is er toe in staat.

    Plaats een Reactie

Plaats een Reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *