NZa: 12 aanbevelingen voor blijvende toegang tot dure geneesmiddelen

FarmaMagazine_TwaalfDe Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) heeft haar onderzoek naar de toegankelijkheid en betaalbaarheid van geneesmiddelen in de medisch specialistische zorg gepubliceerd. De NZa onderzocht in samenspraak met acht hoogleraren de geneesmiddelenketen en komt tot twaalf aanbevelingen.

Er komen steeds meer nieuwe en dure geneesmiddelen beschikbaar. Nu zijn deze geneesmiddelen nog toegankelijk voor iedereen die dat nodig heeft. Maar de toegankelijkheid staat onder druk: veel ziekenhuizen geven aan dat ze de geneesmiddelen straks niet meer kunnen betalen. De analyse van de keten van geneesmiddelen die NZa heeft laten uitvoeren, laat zien wat de oorzaken zijn van de druk op de toegankelijkheid en betaalbaarheid van geneesmiddelen.

Er zijn meer dure voorzieningen en behandelvormen
Toch lijken er manieren te zijn om de druk te verlichten. Die zijn verwerkt in de twaalf aanbevelingen. Allereerste benadrukt de NZa dat geneesmiddelen niet als geïsoleerd thema moeten worden gezien maar als onderdeel van de medische specialistische zorg. Er zijn veel meer dure voorzieningen en behandelvormen die hoge uitgaven per patiënt met zich meebrengen. Uit het onderzoek komt een enorme complexiteit en versnippering van wet- en regelgeving naar voren op het gebied van zowel prijsregulering als pakketbeheer. Ook zijn hierbij veel instanties betrokken. De eerste aanbeveling luidt dan ook: 1. Pakketbeheer aanscherpen.

Centralere inkoop van dure geneesmiddelen
Daarnaast kan beter worden samengewerkt bij de inkoop van dure geneesmiddelen. Door ziekenhuizen, zorgverzekeraars, medisch specialisten en apothekers. Zij kunnen inkoopmacht creëren om zo beter te onderhandelen met fabrikanten. Ook de Nederlandse overheid zou de geneesmiddelen centraal kunnen inkopen en prijsafspraken kunnen maken, eventueel in samenwerking met andere Europese overheden. Dat leidt tot de volgende aanbevelingen over de inkoop: 2. Scherper inkopen door ziekenhuizen bij fabrikanten; 3. Slimmer contracteren tussen zorgverzekeraar en zorgaanbieder; 4. Creëren van marktmacht voor de inkoop van geneesmiddelen.

Beoordeel vooraf de effectiviteit en de kosten van geneesmiddelen
Eén van de aanbevelingen van de NZa is om vooraf de (kosten-)effectiviteit van de geneesmiddelen beter te beoordelen. Daarvoor is het belangrijk dat de prijzen van nieuwe geneesmiddelen eerder bekend zijn, en niet pas vlak voor een middel in gebruik wordt genomen. Ook adviseert de NZa om het effect van geneesmiddelen bij te houden via objectieve, (inter-)nationale registraties. Voorts zou voor alle dure geneesmiddelen een wettelijke maximumprijs moeten worden vastgesteld door de overheid. De prijs van geneesmiddelen zou ook aangepast moeten worden als de patiëntengroep toeneemt. Nu betalen we dezelfde prijs, ook als middelen eerst voor 100 en daarna voor 10.000 patiënten gebruikt worden. Wat prijs betreft doet de NZa de volgende aanbevelingen: 5. Wet Geneesmiddelenprijzen aanpassen en toepassen; 6. Verplichten tot prijsaanpassing bij uitbreiding van indicaties en volume; 8. Tijdig inzicht creëren in de ontwikkeling en prijzen van geneesmiddelen.

Evalueer het geneesmiddelenbeleid op Europees niveau
Enkele Europese regels lijken onbedoelde neveneffecten te hebben die de prijzen van geneesmiddelen mogelijk opdrijven. De NZa adviseert dan ook om op Europees niveau te evalueren of het huidige beleid voor bijvoorbeeld weesgeneesmiddelen oplevert waar het voor bedoeld is. Daarnaast is een discussie nodig over de nut en noodzaak van de huidige wetten voor geneesmiddelenprijzen. De regels van de verschillende landen werken soms tegen elkaar in. Met als internationale aanbeveling: 7. Evalueer Europese stimuleringsmaatregelen.

Blijf zoeken naar goede alternatieven en juiste dosering
Partijen zijn het erover eens dat in veel gevallen ‘biosimilars‘ een goed alternatief zijn voor de duurdere ‘biologicals‘. Ook is het belangrijk om te blijven zoeken naar de juiste dosering van het geneesmiddel en in contracten afspraken te maken over een verpakking van de medicijnen die past bij de dosering. Dit behoort tot een van de overige drie aanbeveling: 9. Volume beheersen en gepast gebruik stimuleren, 10. Registraties verbeteren en meer inzicht krijgen in feitelijke effectiviteit; 11. Eventueel budgettaire kaders verruimen.

Eventueel een andere vergoedingenmodel
De NZa adviseert om het effect van bovenstaande maatregelen eerst goed door te rekenen en te toetsen op uitvoerbaarheid. Blijken deze onvoldoende effectief, dan kan een heel ander vergoedingenmodel voor geneesmiddelen een oplossing zijn. Dat leidt tot andere verhoudingen tussen zorgaanbieders en zorgverzekeraars, waarbij de NZa overigens niet pleit voor een stelselherziening. Daarom de laatste meer fundamentele aanbeveling: 12. Ander vergoedingen model overwegen.

Het complete onderzoek is via deze link toegankelijk.

Gerelateerde berichten

  • NZa kijkt naar de toegankelijkheid van dure geneesmiddelenNZa kijkt naar de toegankelijkheid van dure geneesmiddelen Krijgen burgers de dure geneesmiddelen waar zij recht op hebben? In haar laatste monitor over inkoop geneesmiddelen heeft de NZa aangegeven daarnaar onderzoek te doen. Dat heeft geleid tot […]
  • Nieuwe visie op geneesmiddelenNieuwe visie op geneesmiddelen Nieuwe geneesmiddelen snel bij de patiënt tegen aanvaardbare kosten. Dat is de boodschap uit de brief die minister Edith Schippers van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), mede namens […]
  • Gelijk speelveld voor apotheekbereiding?Gelijk speelveld voor apotheekbereiding? Bij het tarief voor op maat gemaakte geneesmiddelen komen veel apothekers in de knel. De KNMP heeft de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) gevraagd om de vergoedingsregels voor bereidingen te […]
  • KWF pleit voor gegarandeerde toegang tot kankergeneesmiddelenKWF pleit voor gegarandeerde toegang tot kankergeneesmiddelen De KWF-werkgroep Dure Kankergeneesmiddelen concludeert in haar rapport, dat op 2 juli aan minister Schippers van VWS is aangeboden, dat financieringssysteem moet worden aangepast. Met […]
  • Duur medicijn vraagt vaak om financieel arrangementDuur medicijn vraagt vaak om financieel arrangement Wat zijn de afwegingen voor de inzet van een financieel arrangement bij weliswaar waardevolle, maar kostbare nieuwe geneesmiddelen die op de markt komen? Minister Edith Schippers heeft […]

Auteur: redactie
Categorie: Actueel
Tags: , , ,

Plaats een Reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *