Even bellen
mrt13

Even bellen

De herhaalmedicatielijn al gebeld, Bas? Op het antwoordapparaat wel even luid en duidelijk naam, geboortedatum, medicatie en dosering roeptoeteren. Na vier keer inbellen ligt met een beetje geluk jouw medicatie over twee werkdagen voor je klaar. Met e-health en nieuwe technologie moet dat toch eenvoudiger kunnen. Mijn Iphone stuurt automatisch mijn medicijngebruik naar apotheker en huisarts en middels de volledige integratie van AIS en HIS brengt een drone de medicatie waar ik maar wil. Zo niet, dan videochat ik wel met mijn zorgverlener over wat er mis is gegaan bij de aflevering. Wat heb jij gedronken, Niels! Jij denkt dat de wereld maakbaar is. Laat ik je uit de droom helpen: minder dan één op de vijf patiënten maakt gebruik van internet voor de aanvraag van een herhaalrecept. Slechts 7% heeft online het medicatieoverzicht ingezien. E-mailconsulten omvatten minder dan 1 procent van het totale aantal huisartsenconsulten. Kortom, de wereld ís niet maakbaar en een innovatie als e-health blijft de komende jaren achter bij alle verwachtingen en komt niet verder dan goede bedoelingen. Ik begrijp wat je bedoelt, Bas. Hoewel mijn vader van 90, oud apotheker, prima overweg kan met zijn Ipad zweert hij bij de telefoon met draad én persoonlijk contact met zijn zorgverleners. Net als de hele generatie van 60-plussers. Precies, Niels. Verandering van gedrag is lastig te realiseren zo leren we uit de psychologie. Zolang grote groepen chronische patiënten niet connected zijn en zeker niet verslaafd zijn aan de smart phone zoals de jongste generatie zal nieuwe technologie niet bijdragen aan meer gemak en betere en efficiëntere zorg. Doet me denken aan dat recente onderzoek naar welke interventie door de apotheker leidt tot hogere therapietrouw, Bas. Een speciale Whatsapp-groep, videochatten? Niets van dat alles: een eenvoudig telefoontje naar de patiënt over zijn of haar medicatiegebruik leidt tot significant hogere therapietrouw. Zeker bij de RAS-remmers en statines. Een old skool telefoontje… Met draad waarschijnlijk. Het wachten is dus op de generatie die met de smart phone in de hand connected geboren wordt, Niels. Een kritische massa die van zijn of haar zorgverlener een visie op nieuwe technologie in de zorgpraktijk verlangt: ik wil nu een video-consult met mijn huisarts, ik wil kunnen chatten met mijn apotheker over het gebruik van die inhaler en ik wil een afspraak kunnen inplannen in de digitale agenda van mijn zorgverlener. Pas als de massa in beweging komt zal e-health het verschil maken. Dat duurt dus nog wel even, Bas. Kunnen we dan ondertussen al wel zorgen dat het huisarts informatiesysteem (HIS), het apotheek informatiesysteem (AIS) en het keteninformatiesysteem (KIS) uitwisseling van gegevens tussen zorgverleners en met de patiënt mogelijk maken? Ook die...

Lees Verder
Samenwerken voor succesvolle e-health
mrt13

Samenwerken voor succesvolle e-health

Hoewel grootschalige implementatie van online patiëntportalen, zorgapps en thuismeet-apparaatjes in de eerste lijn nog te wensen over laat, blijft het geloof in e-health onverminderd groot. E-health kan alleen succesvol zijn als apothekers en huisartsen bij de ontwikkeling en implementatie ervan nauw samenwerken met patiënten, ontwikkelaars en zorgverzekeraars, zo stellen onderzoekers Dr. Martine Huygens (Universiteit Maastricht) en Dr. Ilse Swinkels van het Nivel. Het zou een oplossing moeten zijn voor tal van problemen in de zorg. Terwijl het aantal chronische patiënten met complexe aandoeningen maar toe blijft nemen en het aantal zorgverleners maar blijft afnemen zou nieuwe technologie de zorg toegankelijk en betaalbaar moeten houden. Want een video-consult op afstand met de huisarts, chatten met de apotheker over het gebruik van die inhaler of het eenvoudig via de digitale agenda van de zorgverlener een afspraak voor een consult inplannen is makkelijk, eenvoudig en goedkoop. En dan hebben we het nog niet eens gehad over robotica en domotica die het leven van de patiënt dragelijker maken. Kortom, e-health kan bijdragen aan meer gemak en betere en efficiëntere zorg. Misschien weet u het nog. De toenmalige Minister Schippers van Volksgezondheid, Welzijn en Sport stuurde in 2014 een brief naar de Kamer: binnen vijf jaar moet 80% van de chronisch zieken online toegang hebben tot zijn of haar dossier, 75% kan zelf thuis metingen uitvoeren en 100% kan via een beeldscherm met de zorgverlener communiceren. We zijn vier jaar later en de praktijk is weerbarstiger. Nictiz en Nivel onderzoeken sinds 2013 het aanbod en het gebruik van e-health door zorgverleners en patiënten. Deze jaarlijkse e-Health-monitor laat zien dat het maar moeizaam gaat met het grootschalig toepassen van e-health in de praktijk van de eerste lijn. Een paar cijfers: in 2016 had 60% van de huisartsen de mogelijkheid om een e-consult aan te bieden, slechts 3% van de patiënten maakt er gebruik van. Minder dan één op de vijf patiënten maakt gebruik van de mogelijkheid om via internet een herhaalrecept aan te vragen. Een op de tien patiënten maakt online een afspraak. Zo’n 7% van patiënten met een chronische aandoening heeft online zijn of haar haar medicatieoverzicht ingezien, maar liefst 43% heeft dit niet gedaan, maar wil dit wel. Potentie “Nieuwe technologie heeft zeker veel potentie. Maar in de praktijk lopen we tegen tal van barrières aan”, stelt onderzoeker Martine Huygens. Zij deed onderzoek naar de implementatie van nieuwe technologie in de zorgpraktijk. Op 11 januari 2018 promoveerde zij aan de Universiteit Maastricht (UM). “Het gebruik van online zorgdiensten in de huisartsenpraktijk is laag. E-mailconsulten, bijvoorbeeld, omvatten minder dan 1 procent van het totale aantal huisartsenconsulten. Er is wel een groep die er positief tegenover...

Lees Verder
E-healthtoepassingen apotheek onvoldoende bekend bij Nederlanders
jul18

E-healthtoepassingen apotheek onvoldoende bekend bij Nederlanders

40% van de Nederlanders heeft geen idee welke e-healthmogelijkheden zijn of haar apotheek biedt. Van de 25- tot 34-jarigen weet zelfs meer dan de helft niet dat zij online medicatie kunnen bestellen of via een e-consult vragen kunnen stellen aan de apotheker. Het is dan ook geen verrassing dat slechts 5% ervaring heeft met een e-consult bij de apotheek en 17% online medicatie heeft besteld. Dat blijkt uit onderzoek van PharmaPartners, onder ruim 1.000 Nederlanders. Het aantal gebruikers van e-healthtoepassingen is laag, hoewel uit onderzoek blijkt dat patiënten hier wél behoefte aan hebben. Echter mist de kennis over de mogelijkheden die er zijn. Op dit moment maken vooral 55+’ers gebruik van de e-healthtoepassingen van de apotheek; zo bestelt een kwart van hen de medicijnen online. Dit in tegenstelling tot de 25- tot 34-jarigen; slechts 13% bestelt medicijnen via het internet. Toch staan de meesten van hen hier wel voor open, zeker voor eenvoudige klachten lijkt het hen ideaal. Apothekers: maak keuzes, begin met simpele toepassingen
 Sander de Jong, Managing Director Farmacie bij PharmaPartners: “De werkdruk in de eerstelijnszorg is enorm hoog. Door gebruik te maken van e-healthtoepassingen kunnen zorgverleners hun tijd efficiënter indelen. Ook voor de patiënt biedt het voordelen als hij een vraag kan indienen door middel van een e-consult of herhaalmedicatie online kan bestellen.” De Jong heeft een belangrijke tip voor apothekers die e-healthtoepassingen willen implementeren. “Maak keuzes. Begin bijvoorbeeld met simpele toepassingen, zoals het online bestellen van medicijnen. Zowel patiënten als medewerkers moeten wennen aan nieuwe systemen of manieren van werken en dit kost tijd. Al doende komt u erachter wat voor uw apotheek en uw patiënten het beste werkt.” Communiceer over de online mogelijkheden 
 Van de patiënten die bekend zijn met de online mogelijkheden is 1 op de 5 hierop gewezen door de zorgverlener. 19% van deze groep heeft erover gelezen op de website en slechts 7% is geïnformeerd via een e-mail. Uit het onderzoek blijkt dat zorgverleners nog weinig actief communiceren over de online mogelijkheden. “Het apothekersteam speelt een belangrijke rol in het creëren van bekendheid onder patiënten. Een assistent kan de patiënt tijdens een bezoek aan de apotheek attenderen op de mogelijkheid om medicatie online te bestellen of een e-consult in te plannen. Of stuur een nieuwsbericht naar alle patiënten waarin de voordelen van e-healthtoepassingen worden toegelicht”, aldus de Jong. Dit artikel is tot stand gekomen in samenwerking met PharmaPartners  ...

Lees Verder
Column: Piep
jul12

Column: Piep

Wat is dat voor een irritant piepje, Bas? Slaat je pacemaker weer eens op hol? Of zit je onder werktijd weer te appen met je vriendin. Stop toch eens met je morbide grappen, Niels. Ik ben kerngezond. En dat wil ik ook zo houden. Dat piepje komt dan ook niet van een pacemaker, maar van mijn Apple Watch. Die geeft aan dat ik eigenlijk weer eens moet bewegen wil ik mijn BMI en gewicht op orde houden. E-health heet dat. En e-health laat de zorg kantelen! En daar wil ik natuurlijk wel getuige van zijn! Wat een onzin, Bas. Om gezond te leven heb je helemaal geen e-health nodig. Gewoon de koelkast en mond dicht houden en braaf iedere dag na het eten een klein rondje met de hond of vrouw lopen. Dat houdt lichaam en geest gezond. Onder welke steen heb jij geleefd, Niels. Dan hoor jij vast tot de groep mensen die gelooft dat mensen met diabetes type 2 en obesitas slappelingen zijn en moeten boeten omdat ze hun hele leven uit de ban zijn gesprongen, of dat rokers door een zwakke wil sterven aan longkanker. Gezondheid zit iets ingewikkelder in elkaar. Daarom moeten we data van patiënten verzamelen, analyseren en leren. Want meten is weten! Meten is inderdaad weten, Bas. Maar e-health staat nog in de kinderschoenen. Uit de laatste E-health monitoring van Nictiz blijkt dat zorgconsumenten amper gebruikmaken van de digitale mogelijkheden van data-verzamelen en zorg op afstand. En als ze dat al wel zouden doen: wat gebeurt er met al die data? Wie gaat al die gigabyte aan gegevens verzamelen, ontleden, analyseren en ombuigen tot een advies als: piep, u moet nu de medicatie aanpassen. Of in jouw geval: piep, u moet nu de trap op- en aflopen. Dat is precies de uitdaging, Niels! Een kans voor huisarts en apotheker. E-health goeroe Daan Dohmen zegt het zo mooi in het interview in deze editie: de zorg loopt vast, de eerste lijn valt om en doelmatige farmacotherapie vraagt om een zorgcoach. Een regisseur op het medicatiedossier, die met moderne technologie als zorg op afstand de medicatie bewaakt en de patiënt begeleidt. Dat is meer dan een piepje versturen. Dat is persoonlijk begeleiden, dat is chatten met je zorgverlener, dat is… nou, je begrijpt het wel. Bas, je moet volgens mij weer een rondje gaan rennen, hoor ik aan het piepje van je horloge 2.0.  Als je op de terugweg langs de koelkast komt, neem je dan een lekker ijsje voor mij mee? Bastiaan Witvliet, hoofdredacteur FarmaMagazine Niels van Haarlem, redacteur FarmaMagazine  ...

Lees Verder
2020: Ziekenhuisopnames door medicatiefouten fors gedaald
mrt10

2020: Ziekenhuisopnames door medicatiefouten fors gedaald

Als in 2020 weer een onderzoek naar ziekenhuisopnames door medicatiefouten wordt gehouden dan laten de cijfers een radicaal ander beeld zien. Met dank aan de patiënt die zijn medicatiedossier beheert. Lies van Gennip, directeur Nictiz: “Het aantal ziekenhuisopnames door medicatiefouten kan alleen dalen als huisartsen en apothekers de patiënt als partner zien.” En vanaf 2019 mogen artsen alleen medicatie voorschrijven als zij daadwerkelijk beschikken over een actueel medicatiedossier. Nictiz is het landelijk expertisecentrum in standaardisatie en e-health. Door de overheid in het leven geroepen is Nictiz de organisatie die de zorg helpt met standaarden en ICT. Hoe digitaal is de Nederlandse zorg eigenlijk? “Internationaal valt op dat ons land erg hoog scoort met digitalisering in de zorg. Bijna alle huisartsendossier zijn digitaal, bijna alle huisartsen wisselen gegevens uit met apothekers en alle apothekers krijgen digitale signalen bij interacties van geneesmiddelen. Daarin lopen we dus voorop ten opzichte van de rest van de wereld.” Missie geslaagd dus? “Dat is een te snelle conclusie. Er staan twee grote uitdagingen te wachten. De eerste is de uitdaging om de patiënt meer te betrekken bij het digitale zorgproces. Willen we dat de patiënt actief meegaat doen in dat zorgproces, dan moet het voor de patiënt ook mogelijk zijn om informatie in een medicatiedossier te stoppen of informatie eruit te halen. De huidige systemen in de zorg zijn echter verouderd en dateren uit de tijd dat de informatie-uitwisseling uitsluitend nodig was tussen de zorgprofessionals onderling. De patiënt digitaal aansluiten op dit systeem is daarom lastig. Internationaal gezien lopen we hierin zelfs achter, al zijn we bezig met een inhaalslag. De tweede uitdaging ligt in wat ik noem het hergebruik van gegevens. In de zorg is heel veel informatie beschikbaar. En tussen de zorgverleners vindt op patiëntniveau ook veel informatie-uitwisseling plaats. Dat biedt de mogelijkheid om data aan elkaar te koppelen en analyses te maken om zo inzichtelijk te krijgen welke therapie ‘werkt’ en welke zorg beter kan, welke patiënten wel in staat zijn zelf de regie over de gezondheid te nemen en welke patiënten iets extra’s nodig hebben. Zou je denken, want dat hergebruiken en koppelen van data, daar zijn we niet zo goed in. Een goed voorbeeld is de discussie om labdata over de nierfunctie beschikbaar te stellen aan apothekers. Met deze data kan de apotheker de dosering afstemmen op de individuele patiënt. Beschikbaar stellen van dit soort data is echter nog steeds niet goed geregeld.” Wat is de drempel dan? “Technisch is alles mogelijk. Uiteraard moet er dan wel geïnvesteerd worden in de systemen en moeten de werkprocessen worden aangepast, maar er zijn geen technische barrières. In de praktijk lopen we echter...

Lees Verder