Maak medicatie gebruiksvriendelijker voor ouderen
aug24

Maak medicatie gebruiksvriendelijker voor ouderen

Medicatie kan zeker nog veel gebruiksvriendelijker voor senioren. Ouderen hebben vooral problemen met geneesmiddelen uit de doordrukstrips krijgen. Ook het breken van pillen vindt men lastig, evenals het openen van verpakkingen. Daarnaast hebben ouderen soms moeite met het gebrekkige onderscheid tussen medicatie. Als mensen veel verschillende medicijnen gebruiken, kunnen ze daardoor in de war raken. Dat concludeert ANBO na eigen onderzoek onder bijna 7.700 senioren. Van hen gebruiken bijna 6.400 dagelijks medicatie, waarvan 86 procent dagelijks zelfs meerdere soorten. In bijna de helft van de gevallen vallen de gebruikte medicijnen onder het preferentiebeleid. Het feit dat de verpakking vaak wijzigt, ervaart bijna de helft van de respondenten als een probleem. Goede verpakkingen en slimme hulpjes Het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) kan hierin een belangrijke rol spelen, zegt ANBO-bestuurder Liane den Haan, “maar het zou ook goed zijn als farmaceuten zelf meer investeren in goede verpakkingen en slimme hulpjes. Dat vergroot het gebruiksgemak en uiteindelijk de werking”, zo zegt ANBO-bestuurder Liane den Haan. Gezondheidsrisico’s De uitkomsten zijn niet verrassend. Eerder waarschuwde toenmalige RIVM-onderzoeker Kim Notenboom in haar promotieonderzoek al voor de gebruiksonvriendelijkheid en de daarmee gepaard gaande gezondheidsrisico’s. Ze toonde aan dat mensen vaak scherpe voorwerpen gebruiken bij moeilijke verpakkingen, waardoor gebruikers gewond kunnen raken. En dat gebruikers oplossingen verzinnen die de werkzaamheid van medicatie aantasten. Rol apotheker Ook de apotheker kan een rol spelen, en doet dat al in veel gevallen. Want maar liefst 68 procent van de ondervraagden is tevreden over de informatie die de apotheker of apothekersassistent verstrekt, waarvan 44 procent zelfs heel tevreden. In de helft van de gevallen benadert de apotheker de gebruiker actief met informatie. Een derde van de ondervraagden zegt wel dat een medicatiebeoordeling gewenst is, maar onvoldoende plaatsvindt. Tegelijk zegt ook 40 procent van de ondervraagden geen prijs te stellen op een korte medicatiecheck. Tekst: Gerda van Beek Bron: ANBO  ...

Lees Verder
Onderzoek naar doorgebruik van medicatie in het ziekenhuis
apr09

Onderzoek naar doorgebruik van medicatie in het ziekenhuis

De thuismedicatie blijven gebruiken tijdens een ziekenhuisopname leidt tot hogere patiënttevredenheid en een geschatte kostenbesparing van zo’n 15 miljoen euro per jaar. Het vereist echter wel een verandering in de ziekenhuisorganisatie. Dit blijkt uit het rapport ‘Doorgebruik van medicatie in het ziekenhuis’ dat is verschenen na onderzoek van het Radboudumc met zes andere Nederlandse ziekenhuizen. Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van het Ministerie van VWS en was onderdeel van het programma ‘Aanpak verspilling in de zorg’. Tevreden patiënten
 Van de ondervraagde patiënten (517 deelnemers uit verschillende ziekenhuizen) bleek 83 procent erg tevreden over deze aanpak. Zij ervaren over het algemeen meer eigen regie en zijn minder bang voor medicatiefouten, zo blijkt uit de onderzoeksresultaten. Verplaatsing van werkzaamheden
 Verpleegkundigen en medisch specialisten zijn door deze werkwijze minder tijd kwijt per patiënt; apothekersassistenten en logistiek medewerkers krijgen het juist drukker. Bij verpleegkundigen zit de tijdswinst vooral in het bestellen van de medicatie. Het uitzetten van de thuismedicatie levert hen een kleine tijdsbesparing op. Het meegeven en regelen van medicijngebruik na ontslag kost hen juist meer tijd. Volgens de onderzoekers komt dit omdat dit voor hen nog geen routinehandeling is. Goede resultaten
 De resultaten laten zien dat implementatie van doorgebruik van thuismedicatie in het ziekenhuis leidt tot een afname in kosten gerelateerd aan spillage, tot een doelmatigere inzet van middelen en capaciteit en het verhoogt patiënttevredenheid. Daarnaast hebben de pilots in de verschillende ziekenhuizen geleid tot een algemene werkwijze met aandachtspunten voor implementatie. Randvoorwaarden ontbreken nog
 Ondanks deze voordelen zijn er belangrijke onderwerpen die geadresseerd dienen te worden alvorens dit initiatief landelijk te implementeren. Het huidige zorgmodel is momenteel niet ingericht om de zorgketen en de transities binnen de keten adequaat te ondersteunen. Dit geldt zowel voor inhoudelijk als financiële aspecten, infrastructuur en beschikbaarheid van ICT systemen. Het rapport bevat aanbevelingen ten aanzien van de inrichting van het proces en de implementatie. Onder redactie van: Gerda van Beek  ...

Lees Verder
Ron van Schaik: Samenwerking bepaalt succes van farmacogenetica
sep18

Ron van Schaik: Samenwerking bepaalt succes van farmacogenetica

Met medicatie afgestemd op het persoonlijke DNA-profiel zijn er minder bijwerkingen, is de therapie effectiever, zijn de patiënten tevreden en de zorgkosten uiteindelijk lager. Het succes van farmacogenetica hangt echter af van de samenwerking tussen huisarts en apotheker, stelt hoogleraar Ron van Schaik: “De huisarts schrijft voor, maar de apotheker is essentieel in het veilig voorschrijven van medicatie. Hieronder valt dus ook het adviseren over en het daadwerkelijk aanvragen van genotyperingen.” Ron van Schaik heeft een droom. De toekomst die de hoogleraar Farmacogenetica schetst is inmiddels heel reëel. “Als het om voorschrijven, afleveren en gebruik van medicatie gaat moeten we eerst denken en dan pas doen. We moeten eerst goed nadenken over de werking van de enzymen in het menselijk lichaam die van invloed zijn op de werking van medicatie. En op basis van die gegevens moeten we pas voorschrijven. In de toekomst doseren we veel meer geneesmiddelen op genotype. Artsen kunnen straks antidepressiva alleen voorschrijven als het genotype van de patiënt vooraf in kaart is gebracht.” De weg naar optimale therapie is nog lang, maar er worden stappen gezet. Dat is ook nodig, want suboptimale therapie en bijwerkingen vormen een van de grootste problemen in de zorg. Van alle ziekenhuisopnames wordt zo’n 5-7% veroorzaakt door bijwerkingen op medicatie. In de regel krijgt namelijk iedere patiënt met dezelfde ziekte of aandoening dezelfde dosering. Met als gevolg hoge bloedspiegels bij patiënten met een lage enzymactiviteit. Mensen verschillen nu eenmaal in de snelheid van metabolisme. Patiënten met een laag metabolisme kunnen dus meer bijwerkingen krijgen. Dit is niet zeldzaam: 5-10% van de patiënten mist een van de belangrijkste enzymen in de lever: het cytochroom 2D6 (CYP2D6). En op het in dit jaar gehouden KNMP-congres bleek dat van de 350 apothekers die voor de gelegenheid een DNA-paspoort hadden laten maken, 90% wel een variant had in één van de zeven enzymen die een belangrijke rol spelen bij alledaagse medicatie. Nu is het al een tijd mogelijk om met DNA-analyse uit het bloed of het speeksel patiënten met een afwijkend metabolisme op te sporen. Als dat gebeurt voor de start van de therapie kan de hoeveelheid medicatie op voorhand worden aangepast op basis van deze gegevens. Een trager metabolisme leidt tot voorschrijven van een lagere dosering. En uiteindelijk tot effectievere therapie, omdat de juiste dosering direct wordt toegepast. Een van de grondleggers van deze personalized medicine is Ron van Schaik. De klinisch chemicus werd in 2013 benoemd tot buitengewoon hoogleraar Farmacogenetica bij de afdeling Klinische Chemie van het Erasmus MC Rotterdam. Hij bestudeert de effectiviteit van farmacotherapie in relatie tot genetische variaties in metaboliserende enzymen en geneesmiddeltransporters. Deze variatie in geneesmiddelrespons is deels...

Lees Verder
Gratis e-learningmodule van het IVM:‘Medicatie en suïcide’
apr25

Gratis e-learningmodule van het IVM:‘Medicatie en suïcide’

Er zijn geneesmiddelen die suïcidaal gedrag kunnen uitlokken. Zoals er ook geneesmiddelen zijn die vaak worden gebruikt bij pogingen tot suicide. Het is daarom van belang dat zorgverleners suïcidaal gedrag kunnen herkennen, zodat zij hierover met hun patiënten in gesprek kunnen gaan. Een gratis e-learningmodule van het IVM gaat hier dieper op in. Daarnaast kunt u FTO-materialen bestellen over dit belangrijke onderwerp. De e-learningcursus  ‘Medicatie en suïcide’  bespreekt diverse aspecten van geneesmiddelengebruik in relatie tot suïcidaal gedrag. Daarnaast komen enkele psychiatrische aandoeningen aan de orde die gepaard kunnen gaan met suïcidaal gedrag en de medicamenteuze behandeling ervan. Hierbij is er met name aandacht voor depressie. Ten slotte gaat de e-learningcursus ook nog kort in op het praten over suïcidaal gedrag. Het wil apothekers, huisartsen en poh’s ggz handvatten bieden om suïcidaal gedrag te herkennen en hierover te praten met patiënten. In de praktijk blijkt het voor zorgverleners lastig te zijn dit heikele onderwerp op een goede manier aan de orde te stellen bij vermoedens van suïcidaal gedrag. Terwijl een goed gesprek juist een preventief effect kan hebben. Deze e-learningcursus bespreekt de diverse aspecten van geneesmiddelengebruik in relatie tot suïcidaal gedrag met als doel ook op dit gebied de mogelijkheden tot preventie van suïcidaal gedrag te bevorderen. Deze e-learning beoogt daarnaast apothekers, huisartsen en POH’s GGZ handvatten te geven om suïcidaal gedrag te herkennen en hierover te praten met patiënten. FTO-module Deze cursus is ontwikkeld in opdracht van 113Zelfmoordpreventie (www.113.nl). Dat geldt ook voor de FTO-module en presentatie  ‘Geneesmiddelen en suïcide’. Deze gaan over hetzelfde onderwerp en besteden met name aandacht aan de rol van geneesmiddelen bij suïcide. Ook de FTO-module en presentie gaan dieper in op de rol van de huisarts, praktijkondersteuner en apotheker bij het herkennen en monitoren van suïcidaal gedrag. Onder redactie van: Gerda van Beek  ...

Lees Verder
Amazone bezorgt medicatie
feb21

Amazone bezorgt medicatie

Heb je het gelezen, Niels? Amazone, de van oorsprong boekenclub uit de Verenigde Staten, gaat met drones producten droppen bij consumenten thuis.  Nog even en de medicatie vliegt door de lucht op weg naar de patiënt. Dat zou vreselijk zijn, Bas! Amazone schakelt zo de groothandel, apotheek en de internetapotheek uit. De patiënt hoeft zijn huis niet meer uit. Nou ja, alleen om zijn pakketje medicijnen uit de tuin te vissen. Of uit de vijver. Dat gaat dus nooit gebeuren. Veels te conservatief die zorg. Je weet wat er met nationale-apotheek is gebeurd die probeerde de markt op te schudden. Nooit meer iets van gehoord. En wat als de patiënt vragen heeft over medicatiegebruik? Dan toch nog naar de apotheker om de hoek. Ben je gek. Denk groot, denk innovatief, Niels. Wil de patiënt contact met de specialist dan kruipt hij op de bank achter zijn tablet: even Skypen met de apotheker. Dat doet ie ook al met de meneer van de bank. Consult op afstand dus. Met dank aan de webcam die het mogelijk maakt om vanaf iedere locatie medicatie-advies aan de apotheker te vragen. Dan maakt het ook niet uit waar die apotheker zit: in India of in Eibergen. Huisartsen maken al gebruik van deze techniek. De wachtkamer wordt steeds leger nu de voorschrijver via de webcam met de patiënt praat. De voorschrijver digitaal? Keep on dreaming, Bas. Zolang de arts recepten in onleesbaar handschrift met de fax stuurt naar de apotheker zal het niet zo’n vaart lopen met al dat modernisme dat jij hier predikt. Nu praat je als een zorgverlener die het liefst alles bij het oude laat, Niels. Daarvan zijn er al genoeg in ons land. Moeten we dus lijdzaam toezien dat Apple, Google of Amazone de zorg wakker gaat schudden? Want die staan te trappelen om de zorg over te nemen. Voor je het weet vliegen de drones je om de oren. Ik begrijp wat je bedoelt, Bas. Innovatie begint bij geloven in je eigen kracht. Open staan voor nieuwe ontwikkelingen. Kansen zien en die ook grijpen. Maar ook durven te falen. Dat begint met het begrijpen van nieuwe technologie van deze voorlopers. En je inleven in hoe de patiënt van de toekomst zich nu al beweegt in de digitale wereld. We gaan een nieuwe serie over innovatie beginnen! Bastiaan Witvliet, hoofdredacteur FarmaMagazine Niels van Haarlem, redacteur FarmaMagazine...

Lees Verder