NHG-standaard Astma: Alles draait om inhalatiecorticosteroïden – en de therapietrouw!
apr21

NHG-standaard Astma: Alles draait om inhalatiecorticosteroïden – en de therapietrouw!

Het is geen nieuws dat astma vaak voorkomt, vaker bij vrouwen dan bij mannen. Elke apotheker kent een aantal mensen die regelmatig hun medicatie komen halen. Astma is de uiting van een chronische ontstekingsreactie in de luchtwegen die zich uit als een longaandoening met aanvalsgewijs optredende vernauwing van de luchtwegen (bronchoconstrictie) door de verhoogde gevoeligheid van de luchtwegen voor allergische (o.a. bijvoorbeeld huisstofmijt, pollen) en niet-allergische (o.a. inspanning, rook, kou, mist, virale infecties) prikkels. Naast genetisch bepaalde factoren spelen ook omgevingsfactoren een belangrijke rol. Astma openbaart zich meestal op jonge kinderleeftijd, maar kan ook pas na het 50e jaar voor het eerst optreden. Indien astmapatiënten niet roken (waardoor na verloop van jaren COPD naast de astma kan ontstaan), heeft de astma nauwelijks invloed op de levensverwachting. Het is niet altijd gemakkelijk om de diagnose ‘astma’ te stellen. Voordat deze diagnose kan worden gesteld is het van groot belang alle belangrijke en nuttige gegevens te verzamelen die aan een correcte diagnose kunnen bijdragen zoals – natuurlijk! – de klachten van de patiënt maar ook de voorgeschiedenis (met inbegrip van het gebruik van geneesmiddelen), een mogelijke familiaire belasting (atopie), aanwijzingen voor een rol van (niet-)allergische prikkels (werk, hobby’s, roken!), lichamelijk onderzoek, allergologisch onderzoek en spirometrie. De belangrijkste wijzigingen van deze herziening van de NHG-Standaard zijn gedeeltelijk van diagnostische aard (andere criterium bij de spirometrie voor de conclusie dat er sprake is van luchtwegobstructie) en gedeeltelijk van therapeutische aard. Vooral de laatste aspecten zijn hier natuurlijk van belang en komen later aan de orde. Zelfmanagement Indien de diagnose astma wordt gesteld krijgt de patiënt – indien nog nodig – uitgebreid voorlichting over deze aandoening, vooral ook voor wat de patiënt er zelf aan kan doen: het zogenoemde zelfmanagement. De patiënt en zijn/haar huisarts bepalen samen of en zo ja, in welke mate, zelfmanagement in aanmerking komt en of een schriftelijk (of elektronisch) zorgplan gewenst is met persoonlijke behandeldoelen. Belangrijke aandachtspunten bij het zelfmanagement die deze NHG-Standaard duidelijk vermeldt, zijn - een gezonde leefstijl (d.w.z. niet roken, voldoende lichaamsbeweging, evenwichtige voeding en – indien van toepassing vermindering van het lichaamsgewicht); – TIP-aandachtspunten (d.w.z. therapietrouw, goede inhalatietechniek en het vermijden van prikkels die klachten uitlokken of verergeren); – aanpassingen van de dosering van de medicatie bij een exacerbatie; – omgang met de symptomen en lichamelijke, sociale en psychische gevolgen van astma. Het moge duidelijk zijn dat hierbij een flink aantal niet-medicamenteuze zaken aan de orde is zoals niet-roken of stoppen met roken (zie voor adviezen de NHG-Standaard Stoppen met roken), bewegen volgens de Nederlandse norm gezond bewegen: elke dag een half uur matig intensief bewegen zoals wandelen, fietsen, zwemmen of ‘fitness’, hulp van een...

Lees Verder