Dexamethason hoopvol medicijn voor ernstige coronapatiënten

De ontstekingsremmer dexamethason kan Covid-19 patiënten het leven redden. Dat blijkt althans uit recent gepubliceerde Britse onderzoeksresultaten. De inzet van dit medicijn verlaagt het sterftecijfer van opgenomen ernstige zieke coronapatiënten met ongeveer een derde. Op basis daarvan gaat de SWereldgezondheidsorganisatie (WHO) haar richtlijnen voor de behandeling van mensen met covid-19 bijwerken.

De resultaten van een klinische proef met het medicijn dexamethason zijn dus hoopvol, aldus het persbericht. Uit de Britse studie bleek dat deze goedkope en al lang beschikbare ontstekingsremmer ernstig zieke patiënten het leven kan redden. De onderzoeksresultaten toonden aan dat dexamethason het sterftecijfer met ongeveer een derde verlaagt bij de meest zieke Covid-19-patiënten die in het ziekenhuis worden beademd. Het middel wordt al sinds de jaren zestig gebruikt om ontstekingen bij ziekten zoals artritis te verminderen.

Standaardbehandeling

Hoewel de resultaten van de dexamethason-studie voorlopig zijn, zeggen de onderzoekers achter het project dat het medicijn onmiddellijk de standaardbehandeling zou moet worden bij ernstig getroffen patiënten. Voor patiënten die op de intensive care aan beademingsapparatuur liggen, bleek de behandeling het sterftecijfer met ongeveer een derde te verminderen, en voor patiënten die alleen zuurstof nodig hadden, lag het sterftecijfer ongeveer een vijfde lager, volgens de voorlopige bevindingen.

Niet bij mildere variant

Er is wel een belangrijke kanttekening: Het voordeel werd alleen gezien bij patiënten die ernstig ziek waren door covid-19, met name dus bij patiënten die moeten worden beamend. Echter: niet bij patiënten met een mildere variant van de ziekte. Andere kanttekening is de beschikbaarheid. Juist omdat het een goedkoop middel is, bestaat er een risico dat landen dexamethason massaal gaan opkopen.

Paardenmiddel

Arts-microbioloog Marc Bonten (UMC Utrecht) reageert enthousiast. “Ik durf nu al te zeggen dat dit de behandeling van covid-19-patiënten op de IC verder gaat brengen. Bij die allerziekste covid-19-patiënten zien we dat hun afweer behoorlijk op hol is geslagen. En dexamethason is een soort paardenmiddel om de afweer weer tot rust te brengen. Het is een krachtige onderdrukker van een ontstekingsreactie.” Hij verwacht dat dexamethason onderdeel wordt van de standaardbehandeling van deze covid-19-patiënten.

Cocktail van medicijnen

Zolang het onderzoek niet is gepubliceerd, zijn er ook twijfels, omdat onduidelijk is hoe de uitkomsten zijn verzameld. Voor aanpassing van het protocol willen veel ziekenhuizen eerst de details van het onderzoek zien. Internist-infectioloog Frank van de Veerdonk (Radboud UMC) verwacht dat de uiteindelijke behandeling tegen covid-19 zal bestaan uit meerdere middelen. ‘Je moet het beste antivirale middel hebben en een middel dat de immuunrespons reguleert, maar ook middelen tegen andere ziekteverschijnselen, zoals de bloedvatlekkage en bloedstolling die we vaak zien. Het kan best dat we uitkomen op een cocktail van medicijnen.’

Bronnen: ANP, University of Oxford, NOS, Volkskrant,

De zorg in de miljoenennota

Voor de zorg is er komend jaar 92,7 miljard beschikbaar, ruim 4,5 miljard meer dan begroot voor 2020. Wat zijn de belangrijkste extra bestedingen?