Vraag om scherper toezicht apotheker in instellingen

vergrootglasZonder het principe van de toezichthoudend apotheker in de Geneesmiddelenwet, zijn een aantal veldnormen voor farmaceutische zorg in instellingen zonder eigen apotheek ontwikkeld. Toch spreekt Zorgverzekeraars Nederland (ZN) nu in een brief aan de KNMP haar zorg uit over de kwaliteit van het toezicht door apothekers en vraagt om een toetsingskader.

Het gaat om zelfstandige behandelcentra (ZBC’s), privéklinieken, AWBZ- en GGZ-instellingen zonder eigen apotheek. Het toezicht door apothekers heeft volgens ZN een onvoldoende verplichtend karakter en kan daardoor grotendeels naar eigen inzicht ingevuld worden door elke openbaar apotheker. Dit zijn een paar voorbeelden.

+ Het komt geregeld voor dat op één locatie zowel verpleeghuis- als verzorgingshuiscliënten verblijven. Als buiten kantooruren een verzorgingshuiscliënt medicatie nodig heeft, wordt deze uit de voorraad van het verpleeghuis genomen, zonder dat de benodigde medicatiebewaking hiervoor geregeld is.
+ Aan een instelling zijn anesthetica geleverd, maar er is geen anesthesist aanwezig of de benodigde randvoorwaarden zijn onvoldoende.
+ Er is geen protocol beschikbaar voor distributie van medicatie in de instelling en geen borging van het benodigd kwaliteitssysteem. Diverse medicatie gerelateerde processen worden niet adequaat uitgevoerd en medicatieveiligheid bij de bron is daardoor onvoldoende geborgd.
+ Medicatie wordt onder verkeerde omstandigheden opgeslagen, zoals het niet volgens het first-in-first-out principe inruimen van medicatie, het ontbreken van adequate temperatuurbewaking en het niet consequent en traceerbaar uitvoeren van de vervaldatumcontrole.

ZN acht de sinds 2007 ontwikkelde veldnormen voor farmaceutische zorg in instellingen zonder eigen Apotheek niet breed genoeg toepasbaar en ze zijn te summier om risicovolle situaties te voorkomen en medicatieveiligheid van verzekerden te garanderen. In de brief worden onder andere genoemd ‘Veilige principes in de medicatieketen’, het Kaderdocument Medicatiebeleid 2012, de Handreiking Medicatiebeleid Gehandicaptenzorg en de Handreiking werkvoorraad geneesmiddelen. Alsmede de prestatiebeschrijvingen voor farmaceutische zorg bij opname en ontslag, de richtlijn Overdracht van medicatiegegevens in de keten en de door de KNMP ontwikkelde modelovereenkomsten om toezicht te houden.

Het voorstel van ZN aan KNMP luidt om een toetsingskader toezichthouding op te stellen, bruikbaar voor zowel ZBC’s, privéklinieken, AWBZ- en GGZ-instellingen, dat verzekeraars bij hun contractering kunnen gebruiken. De brief is door algemeen directeur Hasekamp van ZN in c.c. gestuurd naar IGZ, LHV-apotheekhoudende afdeling, ministerie van VWS, Actiz, ZKN en GGZ Nederland.

Tekst: Kees Kommer

 

Colitis ulcerosa en de ziekte van Crohn anno 2021

‘Inflammatory bowel disease’ (IBD; inflammatoire darmziekten) is de paraplu waaronder colitis ulcerosa en de ziekte van Crohn worden samengevat. Deze ziekten hebben bepaalde overeenkomsten voor wat betreft hun klachten en symptomen maar er zijn ook duidelijke verschillen. In ongeveer 10% van de gevallen zijn de kenmerken van zowel colitis ulcerosa als de ziekte van Crohn aanwezig. In deze gevallen spreekt men van niet-classificeerbare colitis. De incidentie/prevalentie van colitis ulcerosa en de ziekte van Crohn zijn (per 100.000 personen) ca. 10/60 resp. ca. 7/45. Wat zijn de overeenkomsten tussen colitis ulcerosa en de ziekte van Crohn? Beide zijn chronische ziekten en beginnen vaak in de tienerjaren of op jonge volwassen leeftijd – maar zij kunnen zich op elke leeftijd openbaren. Zij komen ongeveer even vaak bij vrouwen voor als bij mannen. De verschijnselen van beide ziekten lijken veel op elkaar en de oorzaken van beide zijn onbekend. Ook zijn er factoren…

Maatwerk en tijd nodig voor goede zorg rond de menopauze

NHG-Standaard De overgang ingehaald door nieuwe ontwikkelingen Doordat de NHG-standaard De overgang uit 2012 hormoonbehandeling bij vrouwen in de overgang afraadt en doorverwijzen naar tweede lijn niet nodig vindt, lopen veel vrouwen met overgangsklachten onnodig met hun klachten door of komen in de ziektewet terecht, volgens gynaecoloog Ingrid Pinas en apotheker Eric van der Borg die samen met Henk Franke, gynaecoloog en osteoporosespecialist nascholingen verzorgen voor apothekers, huisartsen en bedrijfsartsen. “Bij overgangsklachten is maatwerk nodig en daarvoor is tijd en up-to-date-kennis nodig, zoals in de NVOG-richtlijn Management rondom Menopauze uit 20181 wordt beschreven.” Vrouwen met overgangsklachten onbehandeld rond laten lopen, heeft grote gevolgen. Allereerst voor het welzijn van de vrouwen: door goede voorlichting en ondersteuning met leefstijlinterventies en zo nodig gebruik van hormoonvervangende therapie en andere medicatie neemt de kwaliteit van leven toe en wordt bijvoorbeeld het cardiovasculaire risico ingedamd. Daarnaast zijn onbehandelde ernstige klachten geassocieerd met meer ziekteverzuim. Menopauzezorg…

Vacatures

Sluit u aan bij meer dan 6.500 huisartsen en apothekers die tweewekelijks onze nieuwsbrief ontvangen over ontwikkelingen in de eerste lijn.